Yapay zekâ projesi denince akla büyük bütçeler, uzun toplantılar ve aylar süren analizler geliyor. KOBİ'lerde bunların hiçbiri gerekmiyor. Doğru seçilmiş tek bir işle başlayan proje birkaç hafta içinde çalışır hale gelebiliyor. Bu rehberde keşiften canlıya kadar her adımı, o adımda yapılan işi ve en sık yapılan hataları anlatıyoruz.
1. İşi seçin
İlk adım, yapay zekâya devredilecek işi seçmek. Her işin uygun olmadığını baştan kabul etmek gerekiyor. Bir işin uygun olup olmadığını üç soruyla anlayabilirsiniz:
- İş sık tekrarlanıyor mu? Günde onlarca ya da yüzlerce kez yapılan işler en hızlı geri dönüşü verir.
- Doğru cevabın kuralı yazılabilir mi? "Kargo ücreti 500 liranın üzerinde ücretsiz" yazılabilir bir kuraldır. "Müşteri memnun kalsın" değildir.
- Bilgi bir yerde kayıtlı mı? Cevabın dayandığı bilgi bir belgede, tabloda ya da sistemde duruyorsa yapay zekâ onu kullanabilir.
Üç sorunun cevabı evet olan birkaç iş çıkarsa, en çok saat harcananı seçin. İlk projede küçük ama görünür bir sonuç almak, sonraki projelere destek bulmayı kolaylaştırır.
2. Bugünkü durumu ölçün
Kurulumdan önce bir hafta boyunca seçilen işi sayın. Kaç mesaj geliyor, ortalama kaç dakikada yanıtlanıyor, kaçı mesai dışında geliyor? Kaç belge işleniyor, biri kaç dakika sürüyor, ne sıklıkla hata çıkıyor?
Bu ölçüm basit bir tabloyla yapılabilir. Amaç, proje bittiğinde "işe yaradı mı?" sorusuna bir sayıyla cevap verebilmek. Ölçülmeden başlayan projelerde sonuç tartışmaya dönüşür ve herkes kendi izlenimini anlatır.
3. Veriyi toparlayın
Yapay zekâ sizin bilgilerinizle çalışır. Fiyat listesi, ürün açıklamaları, iade koşulları, çalışma saatleri, prosedürler, sık sorulan sorular tek bir yerde ve güncel olmalı.
Çoğu şirkette bu bilgiler beş farklı dosyaya ve birkaç çalışanın hafızasına dağılmış durumda. Projenin en uzun süren adımı genellikle bu oluyor. İşin iyi tarafı, bilgiyi toparlamanın yapay zekâdan bağımsız olarak da işe yaraması: yeni çalışan aynı belgeyle işe alışıyor.
Kişisel veri içeren kayıtlar kullanılacaksa bu aşamada KVKK açısından da bakmak gerekiyor. Hangi veri, hangi amaçla, nerede işlenecek? Ayrıntılar için ChatGPT'yi şirkette güvenli kullanma ve KVKK rehberine bakın.
4. Küçük bir ilk sürüm kurun
İlk sürüm her şeyi yapmaya çalışmamalı. Örneğin WhatsApp asistanı için ilk sürüm yalnız en sık gelen beş soru tipini yanıtlayabilir: fiyat, stok, kargo süresi, çalışma saatleri, adres. Geri kalan her şey bir çalışana devredilir.
Bu yaklaşımın iki faydası var. Hızlı canlıya çıkılır ve hata riski düşük kalır. Sonra her hafta yeni bir soru tipi eklenir.
5. Gerçek örneklerle test edin
Testin kendi uydurduğunuz sorularla yapılması yanıltıcı olur. Geçmişten gerçek örnekler toplayın: son üç ayın mesajlarından iki yüz tane, son ayın faturalarından elli tane gibi. Sistemin cevaplarını bir çalışanın cevaplarıyla yan yana koyun.
Bakılacak üç şey var. Sistem doğru cevap verdi mi? Bilmediği soruda tahmin yürütmek yerine devretti mi? Cevabın tonu şirketinize uygun mu? Yanlışlar düzeltilir, test tekrarlanır. Kabul ölçütü baştan yazılmışsa canlıya çıkma kararı kolaylaşır.
6. Kontrollü canlıya alın
Doğrudan tam otomatiğe geçmek yerine kademeli gidin. İlk hafta sistem yalnız taslak hazırlar, çalışan okuyup onaylar ya da düzeltir. Düzeltme oranı düştükçe belirli soru tipleri ya da mesai dışı saatler için tam otomatiğe geçilir.
Canlıya çıktıktan sonra ilk ay haftalık kontrol yapın: devredilen konuşmalar, yanlış cevaplar, müşteri şikâyetleri. İkinci adımda ölçtüğünüz sayıları tekrar ölçün ve karşılaştırın.
En sık yapılan hatalar
Birden fazla süreçle aynı anda başlamak. Her süreç ayrı veri, ayrı test ve ayrı onay ister. Hepsi birden yürütülünce hiçbiri bitmez.
Çalışanları sürecin dışında bırakmak. Sistemi her gün kullanacak olanlar onlar. Baştan dahil edilmezlerse sistemi sessizce kullanmamayı seçerler.
Ölçüm yapmamak. Kurulumdan sonra "daha hızlı oldu gibi" demek bir sonuç değildir.
Yapay zekânın her soruyu bilmesini beklemek. İyi bir sistem bilmediğini bilir ve devreder. Asıl tehlike, bilmediği halde kendinden emin cevap veren sistemdir.
Projelerin neden yarıda kaldığını ayrıntılı anlatan rehber: yapay zekâ projeleri neden başarısız olur. Hangi işlerin uygun olduğuna dair örnekler için iş süreçlerini yapay zekâ ile otomatikleştirme rehberine bakın.
Birbu bu altı adımı sizinle birlikte yürütüyor. İlk adımı ücretsiz 30 dakikalık analiz görüşmesinde atıyoruz; çalışma biçimimiz nasıl çalışıyoruz sayfasında.